Vietnam Tedarikçi Araştırması

Vietnam Tedarikçi Araştırması: Operasyonel Rehber

Vietnam tedarikçi araştırması, internetten toplanan firma listesini Excel'e dökmekle bitmez. Türkiye'den gelen alıcıların büyük bölümü Alibaba veya Global Sources üzerinden ulaştığı 5-10 firmayla yazışmaya başlar, ancak ilk filtrelemede bu firmaların yaklaşık yarısının ya ticaret evi (trading company) ya da brokerlar olduğunu fark eder. Üretici mi, distribütör mü, ihracat tecrübesi olan bir firma mı yoksa belirli kalite-fiyat aralığında çalışabilecek aday mı aradığınız netleşmeden saha çalışması verim üretmez.

Vietnam'ın 2024 yılında Türkiye'ye ihracatı 4,1 milyar USD seviyesindeydi (T.C. Ticaret Bakanlığı verisi) ve elektronik, tekstil hammaddesi, ayakkabı, mobilya ana kalemler. Vietnam-Türkiye STA bulunmadığı için gümrük vergisi avantajı yok; bu da fiyat pazarlığını ve doğru üreticiye ulaşmayı kritik hale getiriyor. Aşağıda biz, Vietnam.com.tr ekibi olarak sahada uyguladığımız tedarikçi araştırması metodolojisini, belge listesini, süreleri ve maliyetleri paylaşıyoruz.

Hızlı Cevap: Vietnam'da tedarikçi araştırması ortalama 3-6 hafta sürer, maliyet aralığı 2.500-8.000 USD arasındadır (kategori sayısı ve fabrika ziyareti dahil). Doğru tedarikçiye ulaşmanın iki temel adımı vardır: (1) ERC/IRC belgesi üzerinden tüzel kişilik doğrulaması, (2) fiziki fabrika denetimi veya üçüncü taraf audit. Bu iki adım atlanırsa numune ile seri üretim arasındaki kalite sapması ciddi sorun yaratır.

Tedarikçi Araştırması Adım Adım Süreç

Sürecin tamamını altı aşamada yürütüyoruz. Her aşamanın çıktısı bir sonraki aşamanın girdisi olur; atlanırsa bütçe ve zaman kaybı kaçınılmaz.

1. Brief ve ürün spesifikasyonu (3-5 gün): HS kodu, teknik çizim/numune, hedef FOB fiyatı, aylık hacim, sertifika gereksinimi (CE, ISO, BSCI, Oeko-Tex vb.) netleştirilir. Bu aşama atlanırsa tedarikçi yelpazesi kontrolden çıkar.
2. Long-list oluşturma (5-7 gün): Vietnam Chamber of Commerce and Industry (VCCI) veri tabanı, Vietnam Trade Promotion Agency (VIETRADE), sektörel birlikler (VITAS tekstil, LEFASO ayakkabı, VASEP su ürünleri) ve B2B platformları taranır. Tipik olarak 25-40 firmalık ham liste çıkar.
3. Tüzel kişilik doğrulama (3-5 gün): Her firmanın Enterprise Registration Certificate (ERC) numarası National Business Registration Portal (dangkykinhdoanh.gov.vn) üzerinden teyit edilir. Tescilli sermaye, faaliyet kodu (VSIC), yasal temsilci ve UBO bilgisi kontrol edilir. Amended Law on Enterprises 2025 (1 Temmuz 2025'ten itibaren yürürlükte) UBO açıklamasını zorunlu kıldı.
4. Short-list ve RFQ (7-10 gün): 8-12 firmaya teknik spesifikasyonu ve hacim bilgisini içeren resmi RFQ gönderilir. Fiyat, MOQ, lead time, ödeme şartı, Incoterm tercihi ve numune ücreti toplanır.
5. Fabrika denetimi (5-10 gün): Final 3-5 aday için fiziki ziyaret yapılır. Üretim hattı kapasitesi, işçi sayısı, makine parkuru, kalite kontrol süreci, depo koşulları ve sertifika asılları kontrol edilir. Uzak coğrafyalardaki firmalar için TÜV, SGS, Bureau Veritas gibi üçüncü taraf audit hizmeti tercih edilebilir (450-900 USD/audit).
6. Sözleşme ve numune onayı (7-14 gün): Pro-forma invoice, sales contract, kalite spesifikasyon eki, ceza maddesi (gecikme/kusur), Incoterm 2020 ve uyuşmazlık çözüm forumu (VIAC tahkimi tercih edilir) görüşülür.

Gerekli Belgeler ve Doğrulama Kalemleri

Aşağıdaki belgeler her tedarikçi adayından eksiksiz talep edilmelidir. Eksik belge, doğrudan eleme nedenidir.

• Enterprise Registration Certificate (ERC) — Tescilli sermaye, kuruluş yılı, yasal temsilci
• Investment Registration Certificate (IRC) — Yabancı sermayeli firma ise
• VAT registration ve son 2 yıllık vergi uyum kaydı (General Department of Taxation üzerinden teyit)
• Faaliyet ruhsatı / sektörel lisanslar (gıda için VFA, kozmetik için MoH ruhsatı vb.)
• Ürün sertifikaları: ISO 9001, ISO 14001, BSCI, Sedex SMETA, Oeko-Tex, GOTS, FSC (sektöre göre)
• İhracat referansları: Son 12 ayda yapılan ihracatın liman, ülke, hacim listesi
• Banka referans mektubu — Vietcombank, BIDV, Techcombank gibi yerel banka
• Fabrika kira sözleşmesi veya tapusu — Adres doğrulaması
• Sigorta poliçesi — Ürün sorumluluk ve nakliye

Maliyet Aralığı (2026 Güncel)

Not: Numune üretim ve kargo maliyetleri (ortalama 80-300 USD/numune) bu tabloya dahil değildir. DHL/FedEx ile Türkiye'ye 3-5 iş günü içinde teslim alınır.

Uzman Görüşü

"Türk alıcıların en sık yaptığı hata, Alibaba'da 'verified supplier' rozetini bağımsız doğrulama yerine geçirmek. Bu rozet sadece ödenmiş üyelik anlamına geliyor. Bizim Hanoi ofisinde her tedarikçi adayı için ERC numarasını dangkykinhdoanh.gov.vn'den çekiyoruz, tescilli sermayesi 50.000 USD altındaysa ve faaliyet süresi 3 yıldan az ise risk skorunu düşürüyoruz. Decree 219/2025/ND-CP ile yabancı yönetici çalıştıran firmaların izin kayıtları da görünür hale geldi; gerçek üreticiyi ticari evden ayırt etmek artık daha kolay."

— Vietnam.com.tr Hanoi Operasyon Direktörü

Sık Yapılan Hatalar

• Numune üzerinden seri üretim siparişi vermek: Vietnam'da numune (sample) ve seri üretim (mass production) hatları çoğu zaman farklıdır. Numuneyi onayladıktan sonra pre-production sample (PPS) ve shipment sample aşamalarını sözleşmeye yazın.
• Tüzel kişilik teyitsiz avans göndermek: %30 avans-%70 yükleme öncesi şartı normaldir, ancak avans öncesi ERC ve banka hesabının firma adına olduğu mutlaka doğrulanmalı. Kişisel hesaba ödeme yapılmaz.
• Incoterm yanlış seçimi: FOB Haiphong yerine EXW şartı kabul etmek, Türk alıcıyı Vietnam içi navlun ve gümrük çıkış sürecine sokar. İlk siparişlerde FOB veya CIF tercih edilmelidir.
• Uyuşmazlık forumu olarak Türk mahkemesi yazmak: Vietnam'da Türk mahkeme kararının icrası zordur. Vietnam International Arbitration Centre (VIAC) veya SIAC (Singapur) klozu kullanın.
• Sertifika asıllarını görmeden sipariş açmak: BSCI veya Sedex sertifikası fotoğrafla değil, sertifika sahibi denetim firmasının veri tabanından numara ile teyit edilmelidir.

İlgili Hizmetlerimiz

Tedarikçi araştırması genellikle daha geniş bir pazar giriş stratejisinin parçasıdır. Aşağıdaki sayfalar süreci bütünsel görmenize yardımcı olur:

• Vietnam Pazar Giriş Stratejisi — Tedarik-satış-yatırım modellemesi
• Vietnam Pazar Araştırması — Sektör hacmi, rakip analizi, fiyat seviyesi
• Vietnam'da Üretim ve Fabrika Kurma — Kendi üretimi kurma seçeneği
• Vietnam Şirket Kurma Maliyeti — Yerel tüzel kişilikle alım yapma maliyeti

Resmi Kaynaklar

• National Business Registration Portal — ERC sorgulama
• Vietnam Chamber of Commerce and Industry (VCCI) — Sektörel firma listeleri
• Vietnam Trade Promotion Agency (VIETRADE) — İhracatçı veri tabanı
• Vietnam International Arbitration Centre (VIAC) — Tahkim klozu standartları

Sıradaki Adım

Vietnam'dan tedarik etmeyi planladığınız ürün kategorisini, hedef aylık hacmi ve teknik spesifikasyonu bize iletin. Ekibimiz ilk 5 iş günü içinde ham firma listesi ve indikatif fiyat aralığı sunar; ardından short-list, fabrika ziyareti ve sözleşme aşamalarını birlikte yürütürüz. Türkiye ofisimiz brief alımı ve sözleşme inceleme aşamasını koordine eder; Hanoi ve Ho Chi Minh City ofislerimiz saha çalışmasını üstlenir.