Vietnam Hakkında

Vietnam Hakkında: Hızlı Cevap

Vietnam, 331.212 km² yüzölçümü ve 100,3 milyon nüfusu ile Güneydoğu Asya'nın en dinamik ekonomilerinden biridir. 2025 yılında %7,09 GSYH büyümesi kaydeden ülke, Asya-Pasifik bölgesinde Çin'den sonra en hızlı büyüyen ikinci ekonomi konumundadır (Vietnam General Statistics Office, Ocak 2026). Türkiye ile Vietnam arasında Serbest Ticaret Anlaşması (STA) bulunmamaktadır; ancak Vietnam, CPTPP, RCEP ve EVFTA dahil 18 farklı çok taraflı/ikili anlaşmaya taraf olduğundan Türk yatırımcılar için Asya-Pasifik pazarına stratejik bir giriş kapısıdır.

Vietnam, idari olarak 63 il/şehir (tỉnh/thành phố)'den oluşur. Ekonomik ağırlık Hanoi (siyasi ve mali başkent, kuzey), Ho Chi Minh City (eski Saygon, ticari merkez, güney) ve Da Nang (lojistik ve turizm, orta) üçgeninde yoğunlaşmıştır. Resmi para birimi Vietnam Dongu (VND); 2026 Ocak ortalama kuru 1 USD ≈ 25.450 VND'dir (State Bank of Vietnam).

Coğrafya ve İdari Yapı: Üç Farklı Vietnam

Vietnam'ı tek tip bir ülke olarak değerlendirmek operasyonel hatadır. Kuzey, orta ve güney bölgeleri farklı iş kültürü, iklim ve düzenleyici uygulamaya sahiptir.

Kuzey Vietnam (Bắc Bộ)

Başkent Hanoi, Hai Phong limanı ve Quang Ninh sanayi koridorunu kapsar. Devlet kurumları, merkez bankası, bakanlıklar ve büyük çaplı altyapı projelerinin karar mercileri buradadır. Yatırım izinleri, lisans yenilemeleri ve hükümet düzeyinde müzakerelerin yapıldığı bölgedir. İklim dört mevsimlidir; Aralık-Şubat arası 10–18°C civarına düşer.

Orta Vietnam (Trung Bộ)

Da Nang, Hue, Hoi An ve Quy Nhon hattını içerir. Turizm, liman lojistiği ve son beş yılda hızlanan teknoloji parkları (özellikle Da Nang IT Park) açısından önemlidir. Da Nang, Vietnam'ın ilk Uluslararası Finans Merkezi (IFC) statüsünü Eylül 2025'te alan şehir olup Law on Investment 2025 kapsamında kurumlar vergisi muafiyeti 10 yıla kadar çıkmaktadır.

Güney Vietnam (Nam Bộ)

Ho Chi Minh City, Binh Duong, Dong Nai ve Mekong Deltası. Ülkenin ticari motorudur; ihracatın yaklaşık %45'i bu bölgeden çıkar. Tekstil, elektronik montaj, gıda işleme ve perakende için ana üs konumundadır. Yıl boyunca tropik iklim hakimdir.

Ekonomik Görünüm ve Türk Yatırımcı Açısından Önemi

Vietnam ekonomisinin temel parametreleri (2025 kapanış / 2026 öngörü):

Türkiye-Vietnam ticaretinde ciddi bir asimetri mevcuttur: Türkiye'nin Vietnam'a ihracatı yıllık ~450 milyon USD seviyesindeyken Vietnam'dan ithalat 1,65 milyar USD'yi aşmaktadır (DEİK Türkiye-Vietnam İş Konseyi raporu, 2025). Bu açık, Türk yatırımcılar için tersine yatırım fırsatı anlamına gelir: Vietnam'da üretim yapıp CPTPP/RCEP üyelerine sıfır gümrük ile ihraç etmek mümkündür.

Vize, Oturum ve İş İzni Sistemi (2026 Güncel)

Vietnam'a giriş ve kalış için yasal çerçeve Law on Foreigners 2014 (51/2019/QH14 ile değişik) ve Decree 144/2024/ND-CP tarafından belirlenir. Türk vatandaşları için ana seçenekler:

1. E-Vize (90 gün, çoklu/tek giriş)

Türk vatandaşları https://evisa.gov.vn üzerinden online başvurabilir. Maliyet tek giriş için 25 USD, çoklu giriş için 50 USD. İşlem süresi resmi olarak 3 iş günüdür; uygulamada 5–7 gün sürmektedir. Bu işlemi seyahat acentesi kullanmadan kendiniz yapabilirsiniz.

2. Vize Onay Mektubu (Visa Approval Letter) + Visa on Arrival

Havalimanında damga için kullanılır. E-vize'nin gelmesiyle pratikte sadece çok kısa süreli/acil seyahatlerde anlam taşımaktadır.

3. Geçici İkamet Kartı (TRC) ve Çalışma İzni (Work Permit)

Decree 219/2025/ND-CP (7 Ağustos 2025) ile yabancı işçi kategorileri yeniden tanımlandı: Manager, Executive Director, Expert, Technical Worker. Çalışma izni maksimum 24 ay verilir, bir kez yenileme hakkı vardır. Bu, önceki rejime göre önemli bir değişikliktir. Vize için gerekli evrakların güncel listesini buradan inceleyebilirsiniz.

Şirket Kurma ve Yatırım Çerçevesi

Amended Law on Enterprises 2025 (1 Temmuz 2025) ile birlikte Investment Registration Certificate (IRC) ve Enterprise Registration Certificate (ERC) arasındaki sıra esnetildi; bazı sektörlerde IRC öncesi ön-onaylar kaldırıldı. Ancak UBO (Ultimate Beneficial Owner) açıklaması zorunlu hale geldi — Türk yatırımcının nihai gerçek faydalanıcı bilgisini şirket sicilinde belgelemesi gerekiyor.

Law on Investment 2025 (1 Mart 2026 yürürlük), teşvik bölgelerini ve sektör ayrıştırmasını netleştirdi:

• Tam yabancı sermayeli LLC (100% FDI): Çoğu sektörde mümkün. Asgari sermaye kanunen belirsiz; uygulamada 10.000 USD'den başlayan tutarlar IRC için yeterli sayılmaktadır.
• JSC (Anonim Şirket): Halka açılma planı olan veya 11+ ortaklı yapılar için.
• Şube (Branch Office): Sadece sınırlı sektörlerde (bankacılık, sigorta, hukuk büroları) izinlidir.
• Temsilcilik Ofisi (RO): Ticari faaliyet yapamaz, sadece pazar araştırması/irtibat.

Şirket Kurulum Süreci: Adım Adım

1. Ön çalışma (1–2 hafta): Sektör koşullarının WTO Commitments ve Negative List karşısında kontrolü, isim rezervasyonu.
2. IRC başvurusu (15 iş günü): İl Planlama ve Yatırım Departmanı'na (DPI) dosya teslimi.
3. ERC başvurusu (3–5 iş günü): IRC sonrası şirket tescili.
4. Mühür kazıma ve vergi tescili (5–7 iş günü): Tax code, banka hesabı, e-imza.
5. Sermaye yatırımı (90 gün içinde): Capital account üzerinden taahhüt edilen tutarın transferi.
6. Çalışma izni ve TRC (45–60 gün): Yabancı yönetici için Decree 219/2025 çerçevesinde.

Toplam süre: ortalama 8–12 hafta (sektör ve şehre göre değişir; Hanoi'de yatırım süreçleri için detayları ayrı sayfamızda bulabilirsiniz).

Tahmini Maliyet Aralığı

Sık Yapılan Hatalar

• Hanoi ve HCMC'yi aynı varsaymak: Yatırım izinlerinde DPI uygulamaları farklıdır. Aynı dosya HCMC'de 12 günde geçerken Hanoi'de ek belge istenebilir.
• Negative List kontrolünü atlamak: Bazı sektörlerde (reklam, dağıtım, lojistik) yabancı pay tavanı vardır. IRC reddi sonrası başvuru ücreti iade edilmez.
• UBO açıklamasını eksik vermek: Amended Law on Enterprises 2025'ten sonra şirketin nihai gerçek faydalanıcısını gizlemek 50–100 milyon VND idari para cezasına yol açar.
• Sermayeyi 90 gün içinde getirmemek: Capital account'a taahhüt edilen tutarın süresinde transferi yapılmazsa IRC iptal edilebilir.
• Vize ile iş yapmak: Turistik e-vize ile ticari toplantı dışında satış/sözleşme imzası gri alandır; uygun olan DN1/DN2 ticari vizesidir.

Türkiye–Vietnam Bağlantıları ve Pratik Notlar

İstanbul–Hanoi ve İstanbul–HCMC arası Turkish Airlines tarafından haftada 14 doğrudan sefer ile bağlanmaktadır (uçuş süresi ~10,5 saat). Türkiye'nin Hanoi Büyükelçiliği ve HCMC Başkonsolosluğu, ticari uyuşmazlık, noterlik ve apostil işlemlerinde aktif görev yapmaktadır. Türk vatandaşları için apostil zorunluluğu: Vietnam, 1961 Lahey Apostil Sözleşmesi'ne taraf değildir; Türkiye'den çıkan belgelerin Vietnam'da geçerli olması için çift onay (Türkiye Dışişleri + Vietnam'ın Türkiye Büyükelçiliği konsolosluk tasdiki) gerekir.

Uzman Görüşü — Hanoi Operasyon Direktörü: "Türk müvekkillerin en sık yaptığı hata, Vietnam'ı 'ucuz Çin alternatifi' diye konumlandırmak. Vietnam, CPTPP üyesi olduğu için Kanada'ya, Japonya'ya, Meksika'ya sıfır gümrükle ürün çıkarmanıza olanak tanır — Çin'in yapamadığı şey budur. Yatırım kararını sadece maliyet üzerinden değil, pazara erişim haritası üzerinden kurmak gerekir. Decree 219/2025 sonrası work permit yenilenebilirliği 24+24 ay ile sınırlandı; bu, Türk yöneticileri için orta vadeli kariyer planlamasını etkiliyor ve yerel yedek yönetici yetiştirmeyi zorunlu kılıyor."

Resmi Kaynaklar ve İlgili Sayfalarımız

Vietnam'a ilişkin güncel ve birinci ağızdan veri için aşağıdaki resmi kaynakları kullanmanızı öneririz:

• Vietnam Immigration Department — Resmi e-vize portalı
• General Statistics Office of Vietnam (GSO)
• Ministry of Planning and Investment (MPI)
• DEİK — Türkiye-Vietnam İş Konseyi
• T.C. Hanoi Büyükelçiliği

Vietnam.com.tr içindeki ilgili rehberler:

• Vietnam Vizesi İçin Gerekli Evraklar
• Hanoi Yatırım Danışmanlığı
• Vize Başvuru Formu

Sıradaki Adım

Vietnam'a turistik, iş veya yatırım amaçlı bir adım atmayı planlıyorsanız, ilk değerlendirme için durumunuzu özetleyen kısa bir bilgi formu doldurmanızı öneririz. Ekibimiz, sizinle paylaştığınız vize tipi, hedef şehir ve ticari amaca göre 2 iş günü içinde yol haritası ve maliyet kalemlerini içeren bir dönüş yapar. Ücretsiz ön değerlendirme talep etmek için Organizasyon Talep Formu'nu ya da Vize Başvuru Formu'nu kullanabilirsiniz. Doğrudan iletişim için Vietnam Danışmanlığı ana sayfamızdan bize ulaşmanız mümkündür.